შონიების გვარი ერთ-ერთი უძველესი და მრავალრიცხოვანი მეგრული საგვარეულოა, რომლის ფესვებიც ისტორიულად სვანეთიდან მომავალ წინაპარს უკავშირდება. თუმცა, ხობელი შონიებისთვის მთავარი საწყისი, ძირი და ბუდე სოფელი ბიაა. სწორედ ბიიდან იღებს სათავეს ამ მხარეში გვარის გენეალოგიური ხაზი, რომელიც დროთა განმავლობაში განშტოვდა და მყარად დამკვიდრდა ყულევში, ხორგასა და ხეთაში.
ხობელი შონიების სიძლიერე სწორედ ამ მყარ ფესვებშია — სადც უნდა ცხოვრობდნენ ისინი დღეს, მათ ყოველთვის აერთიანებთ ბიის პირველსახლი, წინაპრების ხსოვნა და მიწის განსაკუთრებული სიყვარული.
მასშტაბური შეკრებები და საგვარეულო კავშირი
გვარის ერთობის, ტრადიციებისა და წინაპრების ხსოვნის შენარჩუნებაში უდიდეს როლს თამაშობს შონიების საგვარეულო კავშირი. ამ დიდი საქმის სათავეში დგანან ადამიანები, რომელთა ენერგიამაც არაერთი მნიშვნელოვანი შეხვედრა აქცია რეალობად:
სულიერი საყრდენი და მამა ზაქარია შონია
საგვარეულო ერთობას, მის სიმტკიცესა და სულიერ სიმშვიდეს განსაკუთრებულ ძალას სძენს ეკლესიისა და გვარის სასულიერო პირების ლოცვა-კურთხევა. ამ მხრივ, შონიების გვარისთვის უდიდესი სულიერი საყრდენი და სიამაყეა დეკანოზი ზაქარია შონია. მისი სულიერი მოღვაწეობა, მზრუნველობა და ლოცვა გვარის შეკრებებისა და ყოველდღიური ყოფის განუყოფელი ნაწილია. მამა ზაქარია ყოველთვის განსაკუთრებულად უდგას მხარში საგვარეულო ინიციატივებს, აკურთხებს შეკრებებს და თავისი სულიერი დარიგებებით გვარის წევრებს შორის სიყვარულისა და ურთიერთთანადგომის განმტკიცებას უწყობს ხელს.
საგვარეულო კავშირის თავკაცი — ოთარ შონია: მისი ხელმძღვანელობითა და კოორდინაციით გვარის გაერთიანებამ მყარი, ორგანიზებული სახე მიიღო. ოთარ შონია მთელი ქვეყნის მასშტაბით უზრუნველყოფს სხვადასხვა რეგიონული შტოების მობილიზებასა და კავშირს.
დიდი შეკრება ფახულანში — აბესალომ შონიას თაოსნობით: გვარის ისტორიულ კერაში, წალენჯიხის სოფელ ფახულანში, აბესალომ შონიას ორგანიზებითა და თაოსნობით ჩატარდა მასშტაბური საგვარეულო შეკრება, რომელმაც განსაკუთრებული მუხტი შესძინა გვარის წევრთა დაახლოებასა და საერთო ფესვების გაცნობიერებას.
შეხვედრები საქართველოს ქალაქებში: საგვარეულო შეკრებების გეოგრაფია ფართოა. დიდი და მნიშვნელოვანი შეხვედრები სხვადასხვა დროს ჩატარდა თბილისში, ზუგდიდში, ფოთსა და, რა თქმა უნდა, ხობში. ამ შეკრებებზე, ადგილობრივ ორგანიზატორებთან — ირაკლი და გია შონიებთან ერთად, მთელი საქართველოდან შეკრებილი გვარის წარმომადგენლები ერთმანეთს უზიარებენ სიყვარულს, გეგმავენ საქველმოქმედო საქმეებს და აცოცხლებენ წინაპართა სახელებს.
საოჯახო ტრადიციები და ერთობის ძალა
შონიების ერთობა ფორმალური არ არის — ის ცოცხალი, გულწრფელი ნათესაური სიყვარულითა და ურთიერთთანადგომით საზრდოობს. ამ ერთობის უმთავრესი სიმბოლო ყოველი წლის 9 ნოემბერია — შონიების გვარის კურთხევის დღე, როდესაც საგვარეულო განსაკუთრებულად ერთიანდება ლოცვითა და ერთმანეთის მოკითხვით.
ეს არის გვარი, რომელიც უფრთხილდება წარსულს, ამაყობს საკუთარი ფესვებით და მომავალ თაობებს გადასცემს უმთავრესს — ნათესაურ სიყვარულსა და მტკიცე ერთობას.